WIBOR znika. Co to oznacza dla Twojego kredytu?
WIBOR a POLSTR – czym różnią się te dwa wskaźniki i co ich zmiana oznacza dla Twojego kredytu hipotecznego?
Reforma wskaźników referencyjnych w Polsce wchodzi w kolejny etap. WIBOR będzie stopniowo wycofywany, natomiast coraz większą rolę na rynku finansowym będzie odgrywał POLSTR.
Co to oznacza dla osób, które już spłacają kredyt hipoteczny oparty na WIBOR-ze? Czy od 2027 roku ich oprocentowanie automatycznie przejdzie na POLSTR? A może zmiana będzie dotyczyć przede wszystkim nowych umów? I najważniejsze: czy POLSTR może oznaczać niższą ratę kredytu?
W tym artykule wyjaśniamy, czym różnią się WIBOR i POLSTR, kiedy mają nastąpić najważniejsze zmiany oraz co mogą one oznaczać dla obecnych i przyszłych kredytobiorców. Wszystko możliwie prostym językiem – bez zbędnego finansowego żargonu.
WIBOR znika, ale nie stanie się to z dnia na dzień
Zacznijmy od najważniejszej informacji.
Od początku 2027 roku WIBOR nie powinien być już wykorzystywany w nowych umowach i instrumentach finansowych.
Nie oznacza to jednak, że 1 stycznia 2027 roku WIBOR całkowicie zniknie z polskiego rynku.
Najważniejsze dla kredytobiorców terminy WIBOR – 1M, 3M i 6M – mają być nadal opracowywane do 31 grudnia 2036 roku. Ich uporządkowana likwidacja ma nastąpić 1 stycznia 2037 roku.
Dlaczego aż tak długo?
Przede wszystkim po to, aby istniejące umowy, w których wykorzystywany jest WIBOR, mogły nadal funkcjonować w okresie przejściowym.
Można więc powiedzieć, że od 2027 roku zaczniemy funkcjonować w dwóch rzeczywistościach:
nowe produkty → coraz większa rola POLSTR oraz oprocentowania stałego lub okresowo stałego,
istniejące umowy → WIBOR może być nadal wykorzystywany w okresie jego stopniowego wygaszania.
Mam kredyt hipoteczny na WIBOR-ze. Co się z nim stanie?
Jeżeli masz obecnie kredyt hipoteczny, którego oprocentowanie jest oparte np. o WIBOR 3M lub WIBOR 6M, sam początek 2027 roku nie oznacza automatycznej zamiany WIBOR-u na POLSTR.
To bardzo ważne, ponieważ w przestrzeni publicznej mogą pojawiać się uproszczone komunikaty typu:
„WIBOR znika od 2027 roku”.
Takie stwierdzenie bez dodatkowego wyjaśnienia może wprowadzać w błąd.
WIBOR ma przestać być wykorzystywany w nowych umowach, ale najważniejsze terminy wskaźnika mają być nadal publikowane aż do końca 2036 roku, między innymi po to, aby umożliwić funkcjonowanie istniejących ekspozycji.
Jeżeli więc w praktyce masz kredyt oprocentowany według schematu:
WIBOR 3M + marża banku
nie powinieneś zakładać, że 1 stycznia 2027 roku bank po prostu wykreśli z Twojej umowy WIBOR i wstawi w jego miejsce POLSTR.
WIBOR a POLSTR – czym właściwie się różnią?
Dla osoby, która nie zajmuje się finansami zawodowo, oba skróty mogą brzmieć równie tajemniczo.
Warto więc zacząć od bardzo prostego porównania.
| WIBOR | POLSTR |
|---|---|
| jest wskaźnikiem terminowym | jest wskaźnikiem jednodniowym – overnight |
| występuje m.in. jako WIBOR 1M, 3M i 6M | podstawowy POLSTR odnosi się do transakcji jednodniowych |
| określa stopę dla konkretnego terminu | bazuje na danych o rzeczywiście zawartych transakcjach |
| jego metodologia wykorzystuje dane określone przez administratora wskaźnika | podstawą są transakcje depozytowe na hurtowym rynku pieniężnym |
| jest wykorzystywany w wielu istniejących kredytach | ma być coraz szerzej wykorzystywany w nowych produktach finansowych |
Ale żeby naprawdę zrozumieć różnicę, trzeba wiedzieć, skąd biorą się wartości obu wskaźników.
Jak wyliczany jest WIBOR?
W dużym uproszczeniu WIBOR ma określać cenę pieniądza na określony czas na rynku międzybankowym.
Dlatego istnieją różne terminy WIBOR. Najczęściej w kontekście kredytów hipotecznych możemy spotkać m.in. WIBOR 1M (jeden miesiąc), WIBOR 3M (trzy miesiące) oraz WIBOR 6M (sześć miesięcy).
W praktyce metodologia wyznaczania WIBOR-u jest znacznie bardziej skomplikowana i podlega ściśle określonym zasadom. Administrator wskaźnika wykorzystuje dane przekazywane przez banki uczestniczące w procesie jego wyznaczania, a metodologia określa hierarchię danych, które mogą zostać wykorzystane.
Dla przeciętnego kredytobiorcy najważniejsze jest jednak zrozumienie jednej rzeczy:
WIBOR jest wskaźnikiem terminowym.
Możemy więc bardzo upraszczając powiedzieć, że odpowiada na pytanie:
„Jaka jest cena pieniądza dla określonego okresu – np. trzech albo sześciu miesięcy?”
Jeżeli oprocentowanie kredytu wynosi przykładowo:
WIBOR 3M + 2% marży banku
a WIBOR 3M wynosi 4%, to oprocentowanie kredytu wynosi w uproszczeniu:
4% + 2% = 6%.
Oczywiście jest to jedynie prosty przykład pokazujący mechanizm.
Jak wyliczany jest POLSTR?
POLSTR działa według innego mechanizmu.
Jego punktem wyjścia są rzeczywiście zawarte transakcje depozytowe w złotych na hurtowym rynku pieniężnym.
I tutaj pojawia się bardzo ważna różnica.
Podstawowy POLSTR jest wskaźnikiem overnight, czyli dotyczącym transakcji jednodniowych.
Najprościej możemy więc powiedzieć:
POLSTR pokazuje, po jakim oprocentowaniu instytucje finansowe rzeczywiście zawierały określone transakcje depozytowe na jeden dzień.
Wartość POLSTR jest średnim poziomem oprocentowania takich transakcji, ważonym ich wielkością.
Czyli większa transakcja ma większy wpływ na wynik niż bardzo mała.
WIBOR i POLSTR – przykład z życia
Wyobraźmy sobie, że chcemy określić cenę samochodu.
W pierwszym przypadku próbujemy określić:
„Jaka jest rynkowa cena tego samochodu przy określonych warunkach?”
W drugim sprawdzamy:
„Po jakich cenach rzeczywiście zawarto ostatnio transakcje dotyczące takich samochodów?”
To oczywiście duże uproszczenie, ponieważ rynek samochodów i rynek pieniężny działają zupełnie inaczej.
Pomaga jednak zrozumieć podstawową ideę.
WIBOR określa stopę dla konkretnego terminu zgodnie ze swoją metodologią.
Natomiast:
POLSTR zaczyna od oprocentowania rzeczywiście zawartych jednodniowych transakcji.
Skoro POLSTR jest jednodniowy, jak można wykorzystać go w kredycie hipotecznym?
To pytanie pojawia się bardzo naturalnie.
Przecież kredytu hipotecznego nie zaciągamy na jeden dzień.
Rozwiązaniem są stopy składane POLSTR.
Na podstawie kolejnych dziennych wartości POLSTR można obliczyć stopę odnoszącą się do dłuższego okresu.
W dużym uproszczeniu mechanizm wygląda następująco:
Dzienne wartości POLSTR
↓
są odpowiednio składane
↓
powstaje stopa składana za określony okres, np. 1M, 3M lub 6M
Nie jest to zwykłe dodawanie dziennych wartości. Stopy są odpowiednio składane zgodnie z metodologią administratora.
Dla kredytobiorcy najważniejszy jest jednak mechanizm:
z wielu jednodniowych wartości POLSTR można wyliczyć stopę dla dłuższego okresu.
Obecnie funkcjonuje już rodzina takich indeksów, obejmująca m.in. stopy składane POLSTR 1M, 3M oraz 6M.
Możemy więc spotkać określenie „POLSTR 3M”, ale mechanizm jego powstawania jest inny niż w przypadku WIBOR 3M.
To jedna z najważniejszych różnic pomiędzy oboma rozwiązaniami.
POLSTR patrzy bardziej wstecz, WIBOR ma charakter terminowy
To kolejny sposób na bardzo proste zrozumienie różnicy.
POLSTR opiera się na transakcjach, które już zostały zawarte.
Dlatego mówi się, że ma charakter „patrzący wstecz”.
Jeżeli zmieniają się warunki na rynku – np. Rada Polityki Pieniężnej zmienia stopy procentowe – nowe warunki stopniowo znajdują odzwierciedlenie w kolejnych rzeczywistych transakcjach, a następnie w POLSTR.
WIBOR jest natomiast wskaźnikiem terminowym.
To właśnie różnica konstrukcyjna między tymi wskaźnikami jest jedną z najważniejszych rzeczy, które warto zrozumieć przed porównywaniem ich wartości.
Dlaczego WIBOR jest zastępowany przez POLSTR?
Zmiana jest częścią znacznie szerszej reformy wskaźników referencyjnych.
Podobne procesy miały miejsce również na innych rynkach finansowych na świecie.
Jednym z kierunków tych reform jest szersze wykorzystywanie wskaźników możliwie mocno opartych na rzeczywistych transakcjach.
Komitet Sterujący Narodowej Grupy Roboczej wybrał POLSTR jako docelowy wskaźnik referencyjny, który ma przejąć rolę WIBOR-u po zakończeniu jego opracowywania.
Od 2 czerwca 2025 roku POLSTR jest oficjalnie wyznaczany, a w sierpniu 2026 roku Komisja Nadzoru Finansowego wyznaczyła go jako istotny wskaźnik referencyjny.
To pokazuje, że reforma weszła już w bardzo zaawansowany etap.
Czy POLSTR oznacza niższą ratę kredytu?
Nie musi.
To prawdopodobnie najważniejsze zdanie z punktu widzenia osoby planującej kredyt.
Można zobaczyć, że w konkretnym momencie wartość jednego wskaźnika jest niższa od drugiego i na tej podstawie dojść do wniosku:
„To kredyt na POLSTR będzie tańszy”.
Takie porównanie byłoby jednak zbyt dużym uproszczeniem.
Oprocentowanie kredytu hipotecznego nie zależy wyłącznie od wartości wskaźnika.
W bardzo prostym modelu mamy:
WSKAŹNIK REFERENCYJNY
MARŻA BANKU
=
OPROCENTOWANIE KREDYTU
Do tego dochodzą pozostałe warunki i koszty konkretnej oferty.
Jeżeli więc jeden wskaźnik jest niższy, ale bank zastosuje w danym produkcie inną marżę lub inne warunki, przewaga może się zmniejszyć albo całkowicie zniknąć.
Dlatego na pytanie:
„Czy POLSTR oznacza tańszy kredyt?”
dzisiaj odpowiadamy:
nie sama nazwa wskaźnika zdecyduje o tym, czy kredyt będzie tańszy. Zdecydują warunki całej oferty.
Kiedy banki wprowadzą porównywalne kredyty hipoteczne wykorzystujące POLSTR, wtedy będzie można zestawić konkretne produkty i policzyć ich rzeczywiste raty oraz koszty.
Czy warto czekać z kredytem hipotecznym na POLSTR?
Nie podejmowalibyśmy decyzji o zakupie mieszkania wyłącznie na tej podstawie.
Na to, czy zakup nieruchomości i zaciągnięcie kredytu mają sens, wpływa znacznie więcej czynników:
- cena nieruchomości,
- wysokość wkładu własnego,
- dochody i zdolność kredytowa,
- wysokość oprocentowania,
- marża banku,
- pozostałe koszty kredytu,
- możliwość wyboru okresowo stałego oprocentowania,
- sytuacja życiowa kredytobiorcy,
- sytuacja na rynku nieruchomości.
Może się więc okazać, że ktoś przez kilka miesięcy czeka na korzystniejszą ofertę kredytu, ale w tym czasie zmieni się cena interesującej go nieruchomości albo jego własna sytuacja finansowa.
Zamiast próbować przewidzieć idealny moment, warto policzyć konkretną transakcję i dostępne możliwości finansowania.
Najważniejsze daty dotyczące WIBOR i POLSTR
2025
Rozpoczęto oficjalne wyznaczanie POLSTR oraz indeksów z Rodziny Indeksów Składanych POLSTR.
2026
Rynek znajduje się w okresie przejściowym. POLSTR jest już wykorzystywany m.in. na rynku obligacji i instrumentów finansowych. W sierpniu KNF wyznaczyła POLSTR jako istotny wskaźnik referencyjny.
Od 1 stycznia 2027
WIBOR i WIBID nie powinny być już wykorzystywane w nowych umowach i instrumentach finansowych, z określonym wyjątkiem dotyczącym instrumentów służących zarządzaniu ryzykiem istniejących portfeli.
POLSTR ma być coraz szerzej wykorzystywany w nowych produktach finansowych.
2027–2036
WIBOR 1M, 3M i 6M pozostaje publikowany w okresie uporządkowanego wygaszania, przede wszystkim dla istniejących ekspozycji.
31 grudnia 2036
Planowana ostatnia publikacja WIBOR 1M, 3M i 6M.
1 stycznia 2037
Planowane zakończenie ich opracowywania.
Co powinien zrobić ktoś, kto już ma kredyt na WIBOR-ze?
Przede wszystkim nie podejmować decyzji pod wpływem nagłówków mówiących o „końcu WIBOR-u”.
Jeżeli masz kredyt hipoteczny, warto sprawdzić:
- czy jest oparty o WIBOR 3M, WIBOR 6M czy inny wskaźnik,
- jaka jest marża banku,
- jakie zapisy dotyczące wskaźnika referencyjnego zawiera Twoja umowa,
- jakie jest obecne oprocentowanie kredytu,
- jakie warunki oferuje obecnie Twój bank,
- czy na rynku są dostępne warunki, przy których refinansowanie kredytu mogłoby mieć ekonomiczny sens.
Nie każdy kredyt trzeba zmieniać.
Ale każdy kredyt warto od czasu do czasu przeliczyć ponownie.
Planujesz kredyt hipoteczny w 2026 lub 2027 roku?
Najbliższe miesiące będą szczególnie interesujące.
Na rynku będą spotykały się:
wygaszany WIBOR,
rozwijający się POLSTR,
oraz
kredyty z okresowo stałym oprocentowaniem.
Dlatego jeszcze większego znaczenia nabierze porównywanie całych ofert kredytowych, zamiast koncentrowania się wyłącznie na jednym parametrze.
W NOVO Finance będziemy śledzić zmiany związane z POLSTR i analizować nowe oferty banków.
Kiedy pojawią się porównywalne oferty kredytów hipotecznych wykorzystujących POLSTR, sprawdzimy je również na konkretnych liczbach:
wysokości raty, oprocentowaniu, marży oraz całkowitym koszcie finansowania.
WIBOR i POLSTR – najważniejsze informacje w 30 sekund
Czy WIBOR znika?
Tak. Proces jego uporządkowanego wygaszania już trwa.
Czy WIBOR zniknie 1 stycznia 2027 roku?
Nie. Od tego momentu nowe umowy nie powinny już wykorzystywać WIBOR-u. Jednocześnie administrator ma publikować najważniejsze terminy WIBOR 1M, 3M i 6M do końca 2036 roku na potrzeby istniejących ekspozycji.
Czy mój kredyt 1 stycznia 2027 automatycznie przejdzie z WIBOR na POLSTR?
Nie należy przyjmować takiego założenia. Istniejące umowy mogą nadal korzystać z WIBOR-u w okresie jego wygaszania.
Jaka jest najprostsza różnica między WIBOR i POLSTR?
WIBOR jest wskaźnikiem terminowym. Z kolei POLSTR jest wskaźnikiem overnight opartym na danych o rzeczywiście zawartych jednodniowych transakcjach depozytowych na hurtowym rynku pieniężnym.
Jak jednodniowy POLSTR może być wykorzystany przy kredycie?
Z kolejnych wartości dziennych można obliczać stopy składane za dłuższe okresy, np. POLSTR 1M, 3M czy 6M Stopę Składaną.
Czy POLSTR oznacza niższe raty?
Niekoniecznie. Ostateczny koszt będzie zależał od całej konstrukcji konkretnej oferty banku, w tym m.in. zastosowanego wskaźnika i marży.
Chcesz sprawdzić swój kredyt lub planujesz zakup nieruchomości?
Jeżeli masz już kredyt hipoteczny i chcesz sprawdzić jego obecne warunki albo dopiero planujesz zakup mieszkania, domu lub budowę nieruchomości, możesz skonsultować swoją sytuację z ekspertami NOVO Finance.
Porównamy dostępne możliwości finansowania i sprawdzimy, które rozwiązania pasują do Twojej konkretnej sytuacji.
NOVO Finance – kredyty hipoteczne, finansowanie nieruchomości i rozwiązania finansowe.
Artykuł ma charakter informacyjny i przedstawia stan reformy wskaźników referencyjnych na dzień 5 września 2026 roku. Harmonogram i zasady reformy mogą ulegać zmianom.